Rijn- en binnenvaartopleidingen
In Nederland zijn er verschillende opleidingsmogelijkheden voor een beroep in de binnenvaart, zowel aan dagscholen of via leerlingstelsels. Hieronder vindt u informatie over de diverse trajecten.
om het overzichtelijk te houden komt u via het menu hieronder direct bij de informatie.
- LOVK
- LOVT
- VMBO
- BBL
- BOL
- Afstandsonderwijs
- HBO-binnenvaartminor
- Onderwijsinstellingen
- Onderwijscentrum binnenvaart
- Expertise en Innovatiecentrum Binnenvaart (EICB)
- EDINNA - Europese koepel van binnenvaartopleidingen
LOVK
Zoals bij alle onderwijs begin je aan de basis.
Het LOVK is de enige organisatie in Nederland die de verantwoordelijkheid heeft voor het onderwijs aan de doelgroep varende kleuters. Hierbij levert zij maatwerk voor elk kind. Het is tevens een onderwijsorganisatie waarbij de kern van het onderwijs thuis (aan boord) gegeven wordt door de ouders. Hierdoor legt zij een unieke relatie tussen de thuissituatie en lessituatie, anders gezegd; tussen opvoeding en onderwijs. De LOVK heeft daarbij in eerste instantie een ondersteunende rol in het onderwijsaspect, en adviseert - waar gewenst - op het gebied van opvoeding en welzijn.
Klik op de foto voor meer informatie.
LOVT
LOVT staat voor Landelijk Oudercontact voor de Trekkende Beroepsbevolking. Het LOVT streeft naar goed onderwijs en goede huisvestingsmogelijkheden voor schippers-, kermis-, en circuskinderen, omdat wij weten dat ouders pas met een gerust hart kunnen werken wanneer die er op vertrouwen kunnen dat hun kinderen goed verzorgd worden.
Verder functioneert het LOVT onder meer als schakel tussen ouders enerzijds en overheid en begeleidende instanties anderzijds.
Het LOVT: voor en door ouders! Zie nieuwsbrief oktober 2011
VMBO
VMBO betekent Voortgezet Middelbaar Beroeps onderwijs. Een leerling kan vanaf de basisschool instromen in het VMBO-traject. De eerste twee opleidingsjaren bestaan uit basisvorming. Het derde en vierde leerjaar zijn beroepsgericht. Het VMBO diploma Rijn- en Binnenvaart geeft toegang tot alle MBO-opleidingen Rijn- en Binnenvaart, maar ook tot andere beroepsopleidingen. In de meeste gevallen kan een aantal vrijstellingen worden verleend die verkorting van het vervolgtraject opleveren.
BBL
BBL betekent Beroeps Begeleidende Leerweg. Dit houdt in dat de leerling een opleiding doet op MBO (Middelbaar beroepsonderwijs) niveau. Deels wordt deze opleiding op school verzorgd, maar een groot deel van de opleiding wordt door de praktijk gevormd.
In de binnenvaart is de BBL zodanig ingericht, dat de leerling een aantal weken aan boord is, waarna hij / zij één, twee of drie weken op school is om de theoretische kant van het beroep aan te leren.
In de BBL kennen we drie MBO-niveau's.
De leerling die een opleiding doet om matroos te worden, volgt een twee jaar durende opleiding. Deze opleiding wordt gegeven op niveau twee.
Na de opleiding matroos kan de leerling verder naar het niveau drie (schipper binnenvaart) of niveau vier (kapitein / manager binnenvaart)
Het verschil tussen niveau drie en vier is dat de niveau-vier leerling de school verlaat met het ondernemersdiploma. Dit diploma is vereist om een eigen binnenvaartonderneming te mogen starten. (richtlijn 87/540/EG)
Uiteraard is het ook mogelijk om direct in de niveau's drie en vier in te stromen.
Op de websites van de scholen hieronder staan de toelatingseisen.
BOL
BOL betekent Beroeps Opleidende Leerweg. Deze Mbo-richting wordt voor het grootste deel op school verzorgd. Een 5-daagse schoolweek dus, waarbij de leerling tussendoor stageperiodes doorloopt om de praktijk aan te leren.
De BOL in de binnenvaart wordt verzorgd op niveaus drie en vier. De niveau-drie leerling behaalt na afronding met gunstig resultaat zijn schippersdiploma. De niveau-vier leerling behaalt naast zijn schippersdiploma ook het ondernemersdiploma én hij wordt breed opgeleid in transportkunde, logistiek, verzekeringen, financieringen, bevrachting en nog een aantal bedrijfstak-gerelateerde aspecten.
Afstandsonderwijs
Naast de bovengenoemde mbo-opleidingen bestaan er ook nog mogelijkheden om afstandsonderwijs te volgen. De leerling volgt de schriftelijke opleiding geheel aan boord en heeft de mogelijkheid om op een aantal zaterdagen college te volgen.
De leerling begint met de cursus "aspirant-schipper". Indien men slaagt, kan na 150 vaardagen de aantekening "matroos" in het dienstboekje worden gezet.
Om verder te studeren voor schipper kan een cursus AB (Alle binnenwateren) of Rijnvaart worden gevolgd, die na gunstig verlopen examen en 3 vaarjaren recht geeft op het diploma Schipper Alle Binnenwateren. Na 4 jaren vaartijd kan men het Groot vaarbewijs Alle Binnenwateren c.q. Rijnpatent verkrijgen.
In het afstandsonderwijs zijn vele varianten mogelijk om aan de benodigde papieren en diploma's te komen; zie de websites van de verschillende scholen.
Voor na- en bijscholing en het verkrijgen van bijvoorbeeld ADNR-certificaten of het AOV (Algemene Ondernemers Vaardigheden) diploma zijn schriftelijke cursussen mogelijk.
HBO-minor
Sinds september 2010 is een HBO-minor van start gegaan voor hbo-leerlingen die zich willen verdiepen in de binnenvaart. In het huidige onderwijssysteem van bachelors (hbo) en masters (universitair onderwijs) is een 'minor' een half jaar specialisatie binnen een hbo-opleiding. Voor de binnenvaart past dit goed bij logistieke en economische HBO-opleidingen.
De hbo minor is gericht op de 'droge' binnenvaart. Niet primair op mensen die zelf varen, maar op (toekomstige) bevrachters, expediteurs, vertegenwoordigers van de sector bij de organisaties, mensen op het ministerie, bij SenterNovem et cetera. De inhoud van de opleiding richt zich bijvoorbeeld op de 'supply chain', op hoe goed en efficiënt de mogelijkheden van de binnenvaart kunnen worden benut én hoe goed de binnenvaart gebruik kan maken van andere stakeholders (belanghebbenden) als cargadoors, stuwadoors, deepsea-rederijen en expediteurs.
Een ander onderdeel kan zijn de binnenvaartlobby in Europa of verwante branches.
Ook Europese projecten als PLATINA en EWITA worden bij het ontwikkelen van de minor meegenomen. Zie voor meer informatie bij EICB
Instellingen
Bij onderstaande instituten kunt u informatie over de verschillende opleidingsmogelijkheden en cursussen opvragen.
- Maritieme Academie Harlingen
- Maritiem College Velsen - VMBO- binnenvaart
- Noorderpoort College Delfzijl - MBO Scheepvaartopleidingen
- NOVA College IJmuiden BBL- en MBO-binnenvaartopleidingen; contractonderwijs, ADNR, etc.
- Scheepvaart en Transport College Rotterdam BBL-, VMBO-, MBO-binnenvaart; contr.onderwijs, ADNR, etc.
- Maritiem Instituut De Ruyter in Vlissingen - BBL-binnenvaart
- Berechja College Urk - BBL Binnenvaart Schipper & Matroos
Onderwijscentrum & -coördinator binnenvaart
Het Onderwijs Centrum Binnenvaart stimuleert initiatieven om de kwaliteit van binnenvaartopleidingen te bevorderen en bouwt, samen met onderwijspartners en bedrijfsleven, een onderwijsvisie die aansluit bij de ontwikkelingen in de bedrijfstak.
Zie de website van het onderwijscentrum: www.onderwijs-binnenvaart.nl.
Expertise- en Innovatiecentrum Binnenvaart
Mei 2010 hebben werkgevers-, werknemers- en onderwijsorganisaties uit de binnenvaart een intentieverklaring ondertekend waarin de partijen de visie ‘Arbeidsmarkt en Scholing' hebben neergelegd.
In de intentieverklaring staat de gedeelde visie op de kwantitatieve en kwalitatieve ontwikkelingen in de binnenvaart en de gewenste scholingsmogelijkheden voor de komende jaren. Ook staat daarin de gewenste samenwerking tussen branche, onderwijs en overheid om de diverse inhoudelijke doelen op het gebied van educatie te realiseren.
Het EICB werkt nauw samen met het Onderwijscentrum Binnenvaart. Fysiek zitten ze zelfs op dezelfde werkvloer.
Dit is de link naar het EICB.
EDINNA
Education in Inland Navigation (EDINNA), is de koepel van opleidingen in de Europese binnenvaart. Doelstelling is om leden uit alle EU-landen waar opleidingen voor de binnenvaart bestaan bij deze organisatie te betrekken.
EDINNA bestaat uit vertegenwoordigers van negentien organisaties uit Oostenrijk, België, Kroatië, Frankrijk, Duitsland, Nederland, Polen, Roemenië en Servië.
Voorzitter is Arjen Mintjes van de Maritieme Academie Harlingen, Hans-Günther Portmann van het Schiffer-Berufskolleg RHEIN in Duisburg is vice-voorzitter en secretaris-penningmeester is Rob van Reem van de STC-Group in Rotterdam. Als adviseurs zijn Doina Munteanu van het Roemeens Maritiem Trainingscentrum in Constanza en Mihai Ghiba van de Universiteit van Craiova (Roemenië) aan het bestuur toegevoegd.
EDINNA staat als educatief platform ook open voor geïnteresseerde instellingen en bedrijven, die zich als geassocieerd lid kunnen melden. Verder wil EDINNA de dialoog op gang brengen met sociale partners, de Europese Commissie en de verschillende riviercommissies.

